Nederlands - 15 t/m 19 jaar

Die zomer - Reisel, WandaNiveau 3

Die zomer

Auteur:Reisel, Wanda
Jaar uitgave:2008
Uitgeverij:Querido
Plaats:Amsterdam
Aantal pagina's:214
Genre:ontwikkelingsroman, psychologische roman
Tags:adolescentie, gezin, jaren ‘70, vriendschap
 
Leerlingen
Docenten
  Zet in mijn boekenkast

Deze pagina is voor het laatst bijgewerkt op 22 juli 2014.

 

Over de auteur

Wanda Reisel werd geboren op 24 november 1955 in Willemstad, Curaçao. Zij groeide op in Amsterdam. Zij studeerde kort geschiedenis, maar werd uiteindelijk regisseur. In 1981 schreef zij haar eerste toneelstuk. Haar prozadebuut volgde in 1984: een bundel van twee novellen, Jacobi's tocht. Daarna volgden nog meer toneelstukken, novellen en romans. Meerdere keren werden haar romans genomineerd voor literaire prijzen. Voor haar vijfde roman Witte liefde ontving zij in 2007 de Anna Bijnsprijs.

Inhoud

Het is zomer 1970. Dana Davidson is zeventien jaar en woont met haar familie in een groot herenhuis aan het Vondelpark, waar hippies met elkaar drinken, blowen en hun roes uitslapen. Dana vermaakt zich met haar vrienden en vriendinnen. Zij zoeken elkaar thuis op en gaan samen naar de talloze feesten die er in de stad plaatsvinden. Met sommige vrienden vrijt Dana wel eens, maar verder dan zoenen en strelen wil zij niet gaan. Voor de echte daad schrikt zij terug: 'Ze wil zich helemaal niet uitleveren aan een ander. Ze zou niet weten waarom. Ze heeft daar gewoon geen zin in.' Gedurende de zomer verandert er van alles in Dana's leven: het huwelijk van haar ouders lijkt voorbij, haar vriendschap met de losbandige Tessa gaat verloren en haar broer David krijgt een ernstig ongeluk. Uiteindelijk verliest zij die zomer ook haar maagdelijkheid, maar wel aan iemand die zij innig liefheeft en volkomen vertrouwt.

Leesaanwijzingen

Die zomer is eenvoudig om te lezen: het verhaal verloopt chronologisch en de gebeurtenissen zijn vanuit één perspectief beschreven. Misschien moet je wel even wennen aan het directe taalgebruik. Seksuele handelingen en begrippen worden onverbloemd beschreven. En je moet iets weten over de tijd waarin het verhaal zich afspeelt, omdat je anders het gedrag en de gedachten van het hoofdpersonage waarschijnlijk niet goed kunt begrijpen.

Om over na te denken

Wat zou voor jou een reden zijn om een vriendschap te verbreken? 
Is seks uitsluitend een lichamelijke handeling? Of moet er voor jou ook sprake zijn van liefde?

Waardering

Er zijn geen reacties van leerlingen beschikbaar. Beroepsrecensenten vonden onder andere het volgende van Die zomer:

'Reisel weet dit allemaal subtiel en onpartijdig te beschrijven: ze schetst zowel de vrolijke als de zwarte kanten van de geschiedenis in beeldende taal.'
Bas Belleman, Trouw, 13 september 2008

'Genoeg gezeurd, Wanda Reisel schiep een prachtig meisje waar ik me voortdurend mee wilde bemoeien. Doe het niet Dana, hoorde ik me vaak genoeg denken (en roepen), die Tessa is een trut, dat je dat niet ziet, en die biologieleraar moeten ze opknopen aan de hoogste boom in het Vondelpark. Zo'n boek is dit.'
Kees 't Hart, De Groene Amsterdammer, 26 september 2008

'Mooie zinnen, fraaie sfeertekeningen en prachtig omschreven gevoelens. Dat zijn sterke troeven uit vorige boeken van Wanda Reisel (Curaçao, 1955). En dat vermogen komt ook volledig tot zijn recht in Die Zomer, haar nieuwste roman.'
Coen Peppelenbos, Leeuwarder Courant, 24 oktober 2008

Meer weten?

www.wanda.reisel.net | over leven en werk van Wanda Reisel; recensies en interviews
www.retro.nrc.nl | interview met Wanda Reisel

Geschreven door:

Dolinde van Kol

Suggesties


Die zomer - Reisel, WandaNiveau 3

Die zomer

Auteur:Reisel, Wanda
Jaar uitgave:2008
Uitgeverij:Querido
Plaats:Amsterdam
Aantal pagina's:214
Genre:ontwikkelingsroman, psychologische roman
Tags:adolescentie, gezin, jaren ‘70, vriendschap
 
Leerlingen
Docenten
  Zet in mijn boekenkast

Deze pagina is voor het laatst bijgewerkt op 22 juli 2014.

 

Opdrachten

Er zijn geen opdrachten gevonden voor dit niveau.
Die zomer - Reisel, WandaNiveau 3

Die zomer

Auteur:Reisel, Wanda
Jaar uitgave:2008
Uitgeverij:Querido
Plaats:Amsterdam
Aantal pagina's:214
Genre:ontwikkelingsroman, psychologische roman
Tags:adolescentie, gezin, jaren ‘70, vriendschap
 
Leerlingen
Docenten
  Zet in mijn boekenkast

Deze pagina is voor het laatst bijgewerkt op 22 juli 2014.

 

Opdrachten

BoekReisel, Wanda, Die zomer
NummerN2/1
Niveau2
Studielast1 slu
Werkvormtweetal
Focuspersonages
Je leert

reflecteren op de karakters van de personages

Opdracht
  1. Een van jullie vult op 123test.nl (bron 1) een persoonlijkheidstest in voor Dana en de ander doet dat voor Tessa.
  2. Jullie hebben nu 24 karaktereigenschappen voor beide personages genoteerd. Jullie kiezen allebei de acht eigenschappen die jullie het meest bij Dana en Tessa vinden passen. 
  3. Teken nu twee cirkels die elkaar snijden (overlappen). In de ene cirkel noteren jullie Dana's karaktereigenschappen; in de andere die van Tessa. In de overlap staan de karaktereigenschappen die ze met elkaar gemeen hebben. Wat valt jullie op? 
  4. Beschrijf hoe de ontwikkeling in de vriendschap van Dana en Tessa verloopt. Kunnen jullie dat verklaren als je kijkt naar de cirkels van opdracht 2? 
Bronnen
  1. 'Persoonlijkheidstest', op: www.123test.nl
Gemaakt doorDolinde van Kol



BoekReisel, Wanda, Die zomer
NummerN2/2
Niveau2
Studielast1 slu
Werkvormindividueel
Focusmaatschappelijke context
Je leert

reflecteren op de maatschappelijke context van het boek

Opdracht

Je gaat een digitaal plakboek(je) maken.

  1. Die zomer speelt zich af in 1970. Citeer minimaal acht passages met gebeurtenissen of verschijnselen die kenmerkend zijn voor die tijd, zoals het popfestival in Kralingen, lsd-gebruik, hippies in het Vondelpark en popbands, en zoek daar plaatjes van op internet. Plaats deze in een Worddocument met het citaat uit het verhaal erbij.
  2. Ben je door het maken van deze opdracht dingen van het boek gaan begrijpen die eerder nog een beetje onduidelijk waren? Of maakt het voor jou niet uit of je kennis van de context hebt? Licht je antwoord toe.
Gemaakt doorDolinde van Kol



BoekReisel, Wanda, Die zomer
NummerN2/3
Niveau2
Studielast1 slu
Werkvormtweetal
Focusmoraal
Je leert

reflecteren op een moraal vraagstuk dat het boek opwerpt

Opdracht
  1. [individueel]
    In het verhaal vrijt Dana met haar biologieleraar. Stel je voor dat een docent met jou flirt en seksuele toespelingen maakt. Wat zou je doen? Zou je er anders over denken als hij/zij jong, populair, ongebonden en woest aantrekkelijk is? Of als je zwaar onvoldoende zou staan voor zijn/haar vak?
  2. [samen]
    Bespreek de kwestie met je klasgenoot. Schrijf een toneelstukje waarin jullie laten zien wat je in zo'n situatie zou doen. Een van jullie speelt de docent; de ander de leerling.
  3. [samen]
    Bedenk verschillende redenen waarom Dana met haar biologieleraar vrijt.
Gemaakt doorDolinde van Kol




Die zomer - Reisel, WandaNiveau 3

Die zomer

Auteur:Reisel, Wanda
Jaar uitgave:2008
Uitgeverij:Querido
Plaats:Amsterdam
Aantal pagina's:214
Genre:ontwikkelingsroman, psychologische roman
Tags:adolescentie, gezin, jaren ‘70, vriendschap
 
Leerlingen
Docenten
  Zet in mijn boekenkast

Deze pagina is voor het laatst bijgewerkt op 22 juli 2014.

 

Opdrachten

BoekReisel, Wanda, Die zomer
NummerN3/1
Niveau3
Studielast2 slu
Werkvormdrietal
Focusmoraal
Je leert

reflecteren op morele kwesties

Opdracht
Jullie gaan van gedachten wisselen over de ontmaagding van Dana door haar broer. Waarom vrijt Dana met haar broer? Wat vinden jullie daarvan?

A

  1. Jullie noteren alle drie in steekwoorden wat jullie vinden van Dana's ontmaagding door haar broer.
  2. Jullie bespreken samen wat jullie hebben opgeschreven. Zijn jullie het eens?
  3. Probeer erachter te komen waarom Dana met haar broer vrijt. Kunnen jullie dit begrijpen vanuit Dana's ervaringen en gedachten?
  4. Vinden jullie wat Dana heeft gedaan slecht?

B

Jullie schrijven individueel een kort verslag waarin je aangeeft:
  1. Wat je mening was vóór het gesprek.
  2. Of, en zo ja, hoe je mening is veranderd door het gesprek.
  3. Wat uiteindelijk jouw mening is over deze morele kwestie.
  4. Hoe je medeleerlingen over deze kwestie denken.
Gemaakt doorDolinde van Kol



BoekReisel, Wanda, Die zomer
NummerN3/2
Niveau3
Studielast2 slu
Werkvormdrietal
Focusliteraire procedés
Je leert

literaire procedés analyseren

Opdracht
  1. Lees bron 1. Het is de liedtekst van 'Het werd zomer' (1977) van Rob de Nijs.
    Verdeel de taken.  Elk groepslid onderzoekt twee literaire aspecten van boek en liedtekst. Wat herken je in de songtekst dat ook in het verhaal voorkomt? Wat is verschillend? Gebruik de tabel.
  2. Bespreek kritisch jullie bevindingen. Verbeter eventueel de resultaten. Voeg daarna jullie bevindingen samen in één schema, zoals onderstaand voorbeeld.
  3. Bespreek de vraag of boek en songtekst volgens jullie zo veel op elkaar lijken dat ze eigenlijk over hetzelfde gaan. Of gaan ze beide over heel iets anders? 
  4. [individueel]
    Noteer kort de uitkomst van jullie gesprek van opdracht 4. 

Schema

Aspect Overeenkomsten boek en lied    Verschillen boek en lied             
Perspectief      
Personages      
Ruimte      
Tijd      
Motieven/Thema      
Stijl      

 

(Literaire)theorie

Raadpleeg eventueel de betreffende paragrafen in:
Joke van Balen e.a., Basisboek literatuur. Uitgeverij kleine Uil, Groningen, 2009

Bronnen
  1. 'Het werd zomer', op: www.robdenijs.nl
Gemaakt doorDolinde van Kol



BoekReisel, Wanda, Die zomer
NummerN3/3
Niveau3
Studielast1 slu
Werkvormindividueel
Focusontknoping
Je leert

reflecteren op de ontknoping van het verhaal

Opdracht
  1. Die zomer eindigt met de onvermijdelijk lijkende ontmaagding van Dana. Maar is die wel zo onvermijdelijk? Hoe zou het verhaal ook hebben kunnen aflopen? Herschrijf het einde van Die zomer vanaf bladzijde 211: 'In zijn nabijheid kon er nooit, nooit iets met haar gebeuren. Dat er iets met hem zou gebeuren, was niet te voorzien.'
  2. Welk verhaaleinde vind je beter? Dat van Wanda Reisel of het verhaaleinde dat je zelf hebt geschreven? Licht je antwoord toe.
  3. Heb je door het maken van deze opdracht meer begrip gekregen voor de keuze die Wanda Reisel heeft gemaakt? Licht je antwoord toe.
Gemaakt doorDolinde van Kol




Die zomer - Reisel, WandaNiveau 3

Die zomer

Auteur:Reisel, Wanda
Jaar uitgave:2008
Uitgeverij:Querido
Plaats:Amsterdam
Aantal pagina's:214
Genre:ontwikkelingsroman, psychologische roman
Tags:adolescentie, gezin, jaren ‘70, vriendschap
 
Leerlingen
Docenten
  Zet in mijn boekenkast

Deze pagina is voor het laatst bijgewerkt op 22 juli 2014.

 

Opdrachten

BoekReisel, Wanda, Die zomer
NummerN4/1
Niveau4
Studielast1 slu
Werkvormtweetal
Focusperspectief
Je leert

reflecteren op de werking van het perspectief

Opdracht
In Die zomer is overwegend een personale ('zij') verteller aan het woord, namelijk Dana. Soms vertelt er echter een auctoriale verteller. Bestudeer indien nodig bron 1.
  1. [individueel]
    Zoek drie stukjes tekst uit Die zomer waarin een auctoriale verteller aan het woord is. Neem deze passages over. Als je niet meer (of nog niet) precies weet wat een auctoriale verteller is, raadpleeg je de bron.
  2. [samen]
    Lees de passages die je klasgenoot heeft uitgekozen. Kies uit jullie selectie van zes citaten vier citaten waarin het auctoriale vertelperspectief het duidelijkste is. Noteer deze citaten en licht jullie keuze toe. Met andere woorden: toon aan waarom hier sprake is van een auctoriale verteller. Welk effect heeft deze auctoriale verteller op jullie als lezer?
  3. [samen]
    Probeer te verklaren waarom Wanda Reisel heeft gekozen voor juist deze combinatie van een personaal perspectief en een auctoriale verteller. 
(Literaire)theorie
PERSPECTIEF | In het geval van een personaal perspectief weet je van één personage wat hij denkt en voelt. De lezer ziet de verhaalde gebeurtenissen en andere verhaalpersonages door zijn of haar ogen.
Een auctoriale verteller is alwetend: hij weet wat meerdere verhaalpersonages denken en voelen. Zelf staat de auctoriale verteller buiten het verhaal. Hij speelt geen rol, maar kan de gebeurtenissen wel becommentariëren.

Bronnen
  1. 'Perspectief' in: Joke van Balen e.a., Basisboek literatuur. Uitgeverij kleine Uil, Groningen, 2009.
Gemaakt doorDolinde van Kol



BoekReisel, Wanda, Die zomer
NummerN4/2
Niveau4
Studielast2 slu
Werkvormindividueel
Focusvergelijking
Je leert

twee boeken met elkaar vergelijken

Opdracht

Die zomer van Wanda Reisel werd door een aantal recensenten vergeleken met The catcher in the rye van J.D. Salinger. Zie voor recensies bron 1.

  1. Lees (fragmenten uit) dit boek en zoek informatie (op titel) in Wikipedia. Wat hebben Die zomer en The catcher in the rye volgens jou met elkaar gemeen? 
  2. Op welke punten verschillen deze werken juist? Onderzoek in elk geval het thema, hoofdpersonage en taalgebruik/stijl.
  3. Schrijf een bondige en heldere beschouwing van ongeveer 300 à 400 woorden waarin je Die zomer en The catcher in the rye met elkaar vergelijkt. Probeer in je conclusie een duidelijk antwoord te geven op de vraag of de vergelijking die de recensenten maken volgens jou wel of niet steek houdt.
Bronnen
  1. www.wanda.reisel.net
Gemaakt doorDolinde van Kol




Die zomer - Reisel, WandaNiveau 3

Die zomer

Auteur:Reisel, Wanda
Jaar uitgave:2008
Uitgeverij:Querido
Plaats:Amsterdam
Aantal pagina's:214
Genre:ontwikkelingsroman, psychologische roman
Tags:adolescentie, gezin, jaren ‘70, vriendschap
 
Leerlingen
Docenten
  Zet in mijn boekenkast

Deze pagina is voor het laatst bijgewerkt op 22 juli 2014.

 

Opdrachten

Er zijn geen opdrachten gevonden voor dit niveau.
Die zomer - Reisel, WandaNiveau 3

Die zomer

Auteur:Reisel, Wanda
Jaar uitgave:2008
Uitgeverij:Querido
Plaats:Amsterdam
Aantal pagina's:214
Genre:ontwikkelingsroman, psychologische roman
Tags:adolescentie, gezin, jaren ‘70, vriendschap
 
Leerlingen
Docenten
  Zet in mijn boekenkast

Deze pagina is voor het laatst bijgewerkt op 22 juli 2014.

 

Opdrachten

Er zijn geen opdrachten gevonden voor dit niveau.
Die zomer - Reisel, WandaNiveau 3

Die zomer

Auteur:Reisel, Wanda
Jaar uitgave:2008
Uitgeverij:Querido
Plaats:Amsterdam
Aantal pagina's:214
Genre:ontwikkelingsroman, psychologische roman
Tags:adolescentie, gezin, jaren ‘70, vriendschap
 
Leerlingen
Docenten
  Zet in mijn boekenkast

Deze pagina is voor het laatst bijgewerkt op 22 juli 2014.

 

Introductie

Hoewel Reisels stijl wordt geroemd en haar romans Het blauwe uur en Witte liefde werden bekroond met de Anna Bijnsprijs, lijkt haar werk door scholieren nog niet echt opgemerkt te worden. Van Die zomer is geen enkel boekverslag op internet te vinden. Dat is niet alleen verbazingwekkend, maar ook jammer, omdat de belevingswereld van de hoofdpersoon van Die zomer met name voor meisjes heel herkenbaar zal zijn. Minder herkenbare of zelfs schokkende gebeurtenissen zullen zij zeker fascinerend vinden.

Inhoud

Jaren zeventig. Dana Davidson is zeventien jaar en woont met haar familie in een groot herenhuis aan het Vondelpark, waar hippies met elkaar drinken, blowen en hun roes uitslapen. Dana vermaakt zich met haar vrienden en vriendinnen. Zij zoeken elkaar thuis op en gaan samen naar de talloze feesten die er in de stad plaatsvinden. Met sommige vrienden vrijt Dana weleens, maar verder dan zoenen en strelen wil zij niet gaan. Gedurende de zomer verandert er van alles in Dana's leven: het huwelijk van haar ouders lijkt voorbij, haar vriendschap met de losbandige Tessa gaat verloren en haar broer David krijgt een ernstig ongeluk. Uiteindelijk verliest zij die zomer ook haar maagdelijkheid - aan haar broer.

Moeilijkheid

Hoewel Die zomer verteltechnisch niet ingewikkeld in elkaar zit, is de roman voor N2-lezers een behoorlijk pittig boek. Als zij geïnteresseerd zijn in het onderwerp van de roman zullen zij het boek met belangstelling lezen, maar zij zullen moeite hebben met de zeer vrije seksuele moraal die geschetst wordt. Bovendien zullen zij onvoldoende in staat zijn om een aantal gebeurtenissen met elkaar in verband brengen. N3- en met name N4-lezers zijn daar wel toe in staat en zullen de schokkende gebeurtenissen kunnen duiden vanuit de context van de roman. Een N4-lezer zal tijdens het lezen verbanden kunnen leggen, terwijl een N3-lezer dat waarschijnlijk pas zal doen bij het maken van opdrachten of het bestuderen van secundaire literatuur.

Didactische en letterkundige analyse

Dimensies

Indicatoren

Toelichting | complicerende factoren

Algemene vereisten

Bereidheid Vooral meisjes zullen Die zomer een aantrekkelijke roman vinden, doordat zij zich kunnen identificeren met het jonge hoofdpersonage Dana Davidson en haar twijfels en onzekerheden op seksueel gebied. Sommige leerlingen zullen bepaalde passages echter schokkend vinden, zoals de seksuele ervaringen van Dana met haar biologieleraar en een oudere docent, een moord en incest.
Die zomer vraagt van N2-leerlingen enige bereidheid, doordat het verhaal veel uitgebreide gedachtebeschrijvingen bevat van het hoofdpersonage Dana. Deze beschrijvingen halen de vaart uit het verhaal en vragen inlevingsvermogen van de lezer. N3- en N4-lezers zullen hier weinig tot geen problemen mee hebben. Door de uitgebreide gedachtebeschrijvingen kunnen zij intens met Dana meeleven, doordat zij haar zo goed leren kennen.
  Interesses Het verhaal zal vooral vrouwelijke leerlingen aanspreken die van dramatische verhalen houden. Meisjes zullen zich gemakkelijker met het vrouwelijke hoofdpersonage kunnen identificeren dan jongens.
  Algemene kennis Voor het lezen van Die zomer is niet veel algemene kennis nodig. Leerlingen met enige kennis van de Tweede Wereldoorlog zullen de verwijzingen naar het verleden van Dana's familie beter begrijpen. Deze kennis is niet noodzakelijk voor een goed begrip van het verhaal.
  Specifieke culturele en literaire kennis Het is handig om iets te weten van de tijdgeest rond 1970, met name van de seksuele moraal, de antiautoritaire opvoeding en het gebruik van en experimenteren met geestverruimende middelen. Zonder deze kennis kan het verhaal bij de lezer op weerstand stuiten vanwege de losse seksuele moraal en het gebruik van drank en drugs. N3- en N4-lezers zullen hier gemakkelijker mee uit de voeten kunnen dan N2-lezers.

Vertrouwdheid met literaire stijl 

Vocabulaire Het taalgebruik is niet alledaags, maar ook niet erg moeilijk. Seksuele handelingen worden onomwonden benoemd: woorden als pijpen, neuken en beffen komen geregeld voor.
  Zinsconstructies Overwegend lange, samengestelde zinnen. N2-lezers kunnen ontmoedigd raken van zulke lange zinnen. Voor N3- en N4-lezers zal dit geen probleem zijn.
  Stijl Geregeld komt beeldspraak voor, zoals: 'Ze verdwaalde liever in die warme mond van hem met daarin het natte dier dat haar tong omslingerde als een wild geworden aapje.' Voor N2-lezers kan beeldspraak het verhaalbegrip bemoeilijken; N3-lezers zullen beeldspraak geen probleem vinden en N4-lezers kunnen dit waarderen als schrijfstijl.
Er zijn weinig dialogen in verhouding tot de beschrijvingen van Dana's gedachten. N2-lezers zullen deze gedachtebeschrijvingen sneller saai vinden dan N3- en N4-lezers. Vooral N4-lezers zullen deze gedachtebeschrijvingen juist waarderen, doordat ze meer inzicht geven in het karakter van Dana.

Vertrouwdheid met literaire procédés

Actie De gebeurtenissen worden afgewisseld met uitgebreide beschrijvingen van de gedachten van het hoofdpersonage.
  Chronologie Het verhaal verloopt chronologisch.
  Verhaallijn(en) Er zijn twee verhaallijnen: de vriendschap met Tessa en de worsteling van Dana met haar maagdelijkheid. Aan het einde van het verhaal wordt duidelijk dat Tessa een onverbeterlijke leugenaarster is en de vriendschap voorbij is. Behalve haar hartsvriendin verliest Dana aan het slot van het verhaal ook haar maagdelijkheid.
  Perspectief Er is overwegend sprake van een enkelvoudig, personaal perspectief, namelijk dat van de 'zij', Dana. Vooral voor N2- en N3-lezers is het prettig dat zij vrijwel alleen door Dana's ogen de gebeurtenissen beleven: er zijn geen ingewikkelde perspectiefwisselingen, hoewel er af en toe ook een auctoriale verteller aan het woord is. Bovendien kunnen zij door het personale perspectief intenser met Dana meeleven. N4-lezers vinden het enkelvoudige perspectief misschien wat eentonig.
   Betekenis N2-lezers zullen Die zomer lezen als een oppervlakkig verhaal over de problemen en twijfels van een zeventienjarig meisje. De onzekerheden van Dana op seksueel vlak staan weliswaar centraal, maar het verhaal gaat vooral over vertrouwen. N4-lezers zullen de tegenstellingen tussen de relatie van Dana met haar broer enerzijds en Dana en Tessa anderzijds zeker opvallen. Tessa is op seksueel gebied de tegenpool van Dana, die wel met jongens experimenteert, maar nog steeds maagd is. Hun vriendschap komt onder druk te staan door de leugens die Tessa aan Dana vertelt. Als Dana ontdekt dat Tessa haar verliefdheid op Dana's broer heeft verzwegen, eindigt de vriendschap definitief. Dana vertrouwt Tessa niet meer en is door haar gekwetst. Haar broer vertrouwt zij daarentegen blindelings en daarom is hij de eerste jongen met wie zij naar bed gaat. N2-lezers zullen deze daad toetsen aan hun eigen werkelijkheid en direct verwerpen. N3-lezers tonen waarschijnlijk meer begrip voor het gedrag van Dana, maar zullen wel kritisch zijn. Voor N4-lezers zal de daad van Dana een logisch gevolg zijn van haar gevoelens voor haar broer, maar ook zij zullen kritisch zijn.

Vertrouwdheid met literaire personages 

Karakters Het hoofdpersonage, Dana Davidson, is een uitgewerkt karakter. Voor N2-lezers kan zij een te complex figuur zijn, doordat zij genuanceerd reflecteert op gebeurtenissen en eigen handelen. Zij deinst er niet voor terug de hand in eigen boezem te steken. Haar gedachten zijn dus niet zwart-wit en vereisen enige levenservaring van de lezer. N3- en N4-lezers zullen minder moeite hebben met het karakter van Dana.
  Aantal karakters Dana Davidson is het hoofdpersonage. Haar hartsvriendin Tessa, vader Benno en broer David zijn belangrijke bijfiguren. Daarnaast passeert er een aanzienlijk aantal vriendjes van Dana en Tessa de revue. N2-lezers kunnen het overzicht kwijtraken door deze talrijke vriendjes. N3- en N4-lezers zullen hier geen problemen mee hebben. N4-lezers zullen opmerken dat de vriendjes ondanks hun bijrol van belang zijn voor het verhaal.
  Ontwikkeling van de karakters Dana ontwikkelt zich in de eerste plaats op het gebied van seksualiteit. Het verhaal begint met haar herinneringen aan haar eerste tongzoen en eindigt met haar ontmaagding. N4-lezers zullen het verband leggen met een andere gebeurtenis uit het verhaal. Dana verliest namelijk ook in een ander opzicht haar onschuld. In Parijs is zij getuige van een aanval op een persoon, maar zij doet niets om het slachtoffer te helpen waardoor zij zich schuldig voelt. Het beeld van de aanval duikt nog een paar keer op in haar herinnering.

 

Geschreven door:

Dolinde van Kol