Nederlands - 15 t/m 19 jaar

J. Kessels: the novel - Thomése, P.F.Niveau 3

J. Kessels: the novel

Auteur:Thomése, P.F.
Jaar uitgave:2009
Uitgeverij:Contact
Plaats:Amsterdam
Aantal pagina's:220
Genre:roadnovel
Tags:Duitsland, humor, muziek, schrijverschap, seks
 
Leerlingen
Docenten
  Zet in mijn boekenkast

Ook als luisterboek en eBook.

Deze pagina is voor het laatst bijgewerkt op 23 juli 2014.

 

Over de auteur

P.F. Thomése (1958) is de auteur van een zeer gevarieerd oeuvre. Hij schrijft verhalen, essays, romans en novellen. Nationaal en internationaal brak bij door met de autobiografische novelle Schaduwkind (2003) over zijn jonggestorven dochtertje. Thomése schreef nog meer 'serieuze' werken zoals de historische roman Het zesde bedrijf (2004) en De weldoener (2010). De vrolijke schelmenromans over J. Kessels zijn totaal anders.
Recensenten zijn het erover eens dat Thomése stilistisch veel in zijn mars heeft, maar over de rest lopen de meningen uiteen: liefhebbers van de meer ingetogen werken verafschuwen vaak de hilarische verwikkelingen en platte grappen in de 'lichtere' werken.

J. Kessels de hoofdpersoon uit J. Kessels: the novel, treedt voor het eerst als personages op in Greatest Hits (2000, verhalenbundel). Het bamischandaal, dat gelezen kan worden als vervolg op J. Kessels: the novel, verscheen in 2012.

Thomése ontving literaire prijzen voor Zuidland, Schaduwkind en Grillroom Jeruzalem.

Inhoud

J. Kessels: the novel is het krankzinnige verslag van een ongewenste reis van de schrijver P.F. Thomése met zijn beste vriend (en favoriete personage) J. Kessels naar Sankt-Pauli, Hamburgs uitgewoonde hoerenbuurt, en weer terug naar Tilburg.

Het is allemaal de schuld van Bertje, een oude kennis uit de Cafetaria Van Vroeger, wiens knetterhete frituurspetter van een zus de tongen steeds weer los weet te maken. En niet alleen de tongen. Waardoor de vrienden al gauw verstrikt raken in een web van intriges waar zij zelf part noch deel aan hebben.

'Van mij hoeft het allemaal niet zo,' verzucht J. Kessels als ze het zoveelste pittoreske toplesstentje uitlopen.
Maar als hij de kofferbak van zijn Toyota Kamikaze openmaakt, doet hij een afgrijselijke ontdekking. En dan begint het balletje (of wat het ook is) pas goed te rollen.
Bron: flaptekst J. Kessels: the novel

Leesaanwijzingen

Thomése gebruikt in deze roman veel beeldspraak. Je moet soms even goed opletten om te begrijpen wat hij bedoelt. Verder hangt het verhaal aan elkaar van grappen en grollen. Thoméses gevoel voor humor ligt je of ligt je niet. Lees een paar pagina's (bijvoorbeeld via jkesselsthenovel.nl (zie: Meer weten) en leg het boek weg als het jouw humor niet is. Als je eenmaal in het verhaal zit, leest het als een trein, niet in het minst door de scherpe en grappige dialogen en de bizarre verwikkelingen - al wordt het af en toe wel behoorlijk ranzig. Jongens weten dit over het algemeen meer te waarderen dan meisjes.

Om over na te denken

Moet literatuur altijd over serieuze dingen gaan? Welke relatie bestaat er tussen literatuur en werkelijkheid? Heb je geen gevoel voor humor als je niet om dit boek kunt lachen?

Waardering

'Dit boek heeft mij van het begin tot het eind gefascineerd. […] Het eerste wat mijn op viel was de brutale voorkant, wat mij gelijk al deed denken aan een luchtig boek vol grappen. […] Het boek heb ik vlot uitgelezen. Door de korte hoofdstukken en de schunnige maar grappige woorden was het een luchtig boek, wat ik met plezier gelezen heb.'
N. van der Giessen, 5 vwo, op: www.scholieren.com

'Wat is er dan toch zo aantrekkelijk en zelfs zo onweerstaanbaar grappig aan deze snackbarromance annex speurdersroman? Wat is er leuk aan een roman die bolstaat van gemeenplaatsen en vooroordelen en die alles wegheeft van een morsige B-film? Dat is de A-kwaliteit van de afgewogen toon en het soepele taalgebruik van Thomése. De ranzigheid, het gescheld en het gefoeter worden verpakt in mooie zinnen, zoals we die van hem gewend zijn.'
Janet Luis (recensente), in: NRC Next, 13 maart 2009

'Wanneer het de bedoeling van de auteur is geweest, een boek over de zinloosheid van het bestaan te schrijven, dan is hij daar wel in geslaagd. Voor het lezen van een lekker verhaal hoeft een scholier dit boek niet op zijn lijst te zetten. Het is wel een interessant boek om de verhouding tussen schrijver en verteller, fictie en werkelijkheid te begrijpen.'
Kees van de Pol (docent), op: www.scholieren.com

Meer weten?

www.jkesselsthenovel.nl | website over de roman

Geschreven door:

Marlies Schouwstra

Suggesties


J. Kessels: the novel - Thomése, P.F.Niveau 3

J. Kessels: the novel

Auteur:Thomése, P.F.
Jaar uitgave:2009
Uitgeverij:Contact
Plaats:Amsterdam
Aantal pagina's:220
Genre:roadnovel
Tags:Duitsland, humor, muziek, schrijverschap, seks
 
Leerlingen
Docenten
  Zet in mijn boekenkast

Ook als luisterboek en eBook.

Deze pagina is voor het laatst bijgewerkt op 23 juli 2014.

 

Opdrachten

Er zijn geen opdrachten gevonden voor dit niveau.
J. Kessels: the novel - Thomése, P.F.Niveau 3

J. Kessels: the novel

Auteur:Thomése, P.F.
Jaar uitgave:2009
Uitgeverij:Contact
Plaats:Amsterdam
Aantal pagina's:220
Genre:roadnovel
Tags:Duitsland, humor, muziek, schrijverschap, seks
 
Leerlingen
Docenten
  Zet in mijn boekenkast

Ook als luisterboek en eBook.

Deze pagina is voor het laatst bijgewerkt op 23 juli 2014.

 

Opdrachten

BoekThomése, P.F., J. Kessels: the novel
NummerOpdracht N2/1
Niveau2
Studielast1 slu
Werkvormindividueel
Focusfictie en werkelijkheid
Je leert

nadenken over de vraag of iets 'waargebeurd' is

Opdracht

A

  1. Stel je voor: je kent iemand die boeken schrijft. Nu wil deze persoon een boek over jou schrijven. De titel is [je eigen naam, bijvoorbeeld Floor de Wit]: the novel.Hoe zou jij dan graag beschreven worden? Vul kolom 2 van de tabel in.
  2. Nu is deze schrijver er niet in de eerste plaats in geïnteresseerd om jou zo positief of waarheidsgetrouw mogelijk te beschrijven; hij wil vooral een grappig boek schrijven. Vul kolom 3 van de tabel in. Ook hier vul je dingen in die werkelijk op jou van toepassing zijn; je verzint niets.  

Tabel

  Zo zou ik willen dat de schrijver me laat zien: Dit kan de schrijver goed gebruiken voor een grappig boek: 
Karaktereigenschappen     
Gewoonten    
Gebeurtenissen (in steekwoorden)    

 

B

J. Kessels: the novel gaat (voor een groot deel) over J. Kessels. Schrijf een korte profielschets van J. Kessels. Daarin beantwoord je kort en bondig (ongeveer 100 woorden) de vraag: Wie is J. Kessels? Verwerk in je profielschets drie karaktereigenschappen en drie gewoonten.

C

J. Kessels bestaat echt en hij is in het echt ook een vriend van de schrijver. Bestudeer bron 1.

  1. Kessels was, zo zegt hij zelf, 'not amused' toen hij zichzelf als personage terug zag in J. Kessels: the novel. Kun je je dat voorstellen? Licht je antwoord toe.
  2. Kessels zegt ook: 'Alles klopt. Waar gebeurd.' Denk je dat Kessels de waarheid spreekt? Of zou Thomése sommige dingen hebben verzonnen of aangedikt? Licht je antwoord toe aan de hand van een voorbeeld.

D

Denk je dat het antwoord dat je op de vorige vraag hebt gegeven geldt voor alle boeken die gaan over mensen die in het echt (hebben) bestaan? Licht je antwoord toe.

Bronnen
  1. Jeroen Vullings, 'Alleen in zijn kamer - Profiel P.F. Thomése' [fragment], op: www.jkesselsthenovel.nl
Gemaakt doorMarlies Schouwstra



BoekThomése, P.F., J. Kessels: the novel
NummerOpdracht N2/2
Niveau2
Studielast2,5 slu
Werkvormindividueel of tweetal
Focushumor
Je leert

reflecteren op het verschijnsel humor

Opdracht

Deze opdracht kun je prima alleen maken. Als je de opdracht samen met een medeleerling maakt, lees je, steeds 'jullie' voor 'je' Als jullie van mening verschillen over de A-vragen, geven jullie in de presentatie (onderdeel B) allebei jullie eigen mening.

Op scholieren.com staan twee boekverslagen over J. Kessels: the novel. Het eerste is geschreven door een leerling die het boek geweldig grappig vond. Het andere boekverslag is geschreven door een docent. Hij vond er niet zo veel aan. In deze opdracht ga je je verdiepen in de humor (of juist het ontbreken ervan) in J. Kessels: the novel.

A

  1. Vind jij J. Kessels: the novel een grappig boek? Licht je antwoord toe.
  2. Lees beide boekverslagen op scholieren.com (bron 1 en 2). Noteer kort, maar volledig (ongeveer 100 woorden voor elk van de schrijvers) wat hun mening is over de humor in J. Kessels.
  3. Denk jij dat N. van der Giessen (de schrijver van bron 2) een jongen of een meisje is? Leg je antwoord uit.
  4. Met wie ben jij het het meest eens? Waarom?

B

Je gaat een korte presentatie (maximaal 10 minuten) voor de klas houden. Je besteedt aandacht aan de volgende onderdelen:
a. een korte samenvatting van het verhaal (zodat je publiek weet waar je het over hebt);
b. je mening over (het ontbreken van) humor in de roman;
c. de vraag of J. Kessels typische jongenshumor is of ook voor meisje interessant is;
d. drie fragmenten waarmee je je mening ondersteunt (deze fragmenten lees je voor);
e. de namen van klasgenoten die dit soort humor waarschijnlijk waarderen.

Bronnen
  1. N. van der Giessen (leerling) over J. Kessels: the novel, op: www.scholieren.com
  2. Kees van der Pol (docent) over J. Kessels: the novel, op: www.scholieren.com
Gemaakt doorMarlies Schouwstra




J. Kessels: the novel - Thomése, P.F.Niveau 3

J. Kessels: the novel

Auteur:Thomése, P.F.
Jaar uitgave:2009
Uitgeverij:Contact
Plaats:Amsterdam
Aantal pagina's:220
Genre:roadnovel
Tags:Duitsland, humor, muziek, schrijverschap, seks
 
Leerlingen
Docenten
  Zet in mijn boekenkast

Ook als luisterboek en eBook.

Deze pagina is voor het laatst bijgewerkt op 23 juli 2014.

 

Opdrachten

BoekThomése, P.F., J. Kessels: the novel
NummerOpdracht N3/1
Niveau3
Studielast2,5 slu
Werkvormindividueel
Focusbetekenis
Je leert

reflecteren op het verschijnsel 'camp' in relatie tot de betekenis die je aan de roman toekent

Opdracht

A

Wat is jouw smaak? Houd je van dingen waar de meeste mensen wel van houden? Of heb je een heel eigen smaak, die door sommige mensen in je omgeving misschien als een beetje vreemd wordt beschouwd?

  1. Kies van de onderstaande begrippen, namen en titels datgene wat het meest bij jou past of wat jij het meest interessant vindt. Als er dingen genoemd worden die jij niet kent, zoek je op internet naar meer informatie.
    a. Film: The Texas chain saw massacre of Die hard (jongen); Sissi of The Princess Diaries (meisje)?
    b Inrichting: modern design of kitsch?
    c. Kleding: H&M of vintage?
    d. Muziek: Di-Rect of 'YMCA' van Village People?
    e. Boek: J. Kessels: the novel of Hersenschimmen?
  2. Lees de Literaire theorie. Noteer achter je antwoorden op de A-vragen welk begrip er het beste bij past: camp of mainstream.

B

In J. Kessels komt een groot aantal leidmotieven (zie bron 1) voor:
- Bratwurst
- borsten en billen
- cafetaria Van Vroeger
- countrymuziek
- de Duitse krimi Derrick
- de voetbalclub Sankt-Pauli
- een Bally Gold Rush flipperkast
- een Toyota Kamikaze
- een Wurlitzer jukebox
- frikadellen
- prostituees

  1. Licht elk leidmotief kort toe: geef een voorbeeld uit de roman en licht de betekenis toe. Bijvoorbeeld:
    Bratwurst - als de hoofdpersonen in Duitsland zijn gaan ze meteen Bratwurst eten. Bevestiging van het stereotiepe beeld van Duitsers. Ook tegenhanger van de frikandellen die in Nederland gegeten worden en die voor Thomése verbonden zijn met de herinnering aan B.B.
  2. Welke van deze leidmotieven beschouw je als camp? Als het nodig is, zoek je naar extra informatie op internet.
  3. Camp kan op twee tendensen duiden: nostalgie, een hang naar het verleden en/of een zich afzetten tegen alles wat mainstream is. Wat is de rol van camp in J. Kessels: the novel? Maak een keuze en licht deze toe:
    A De camp-elementen duiden op een terugverlangen naar het verleden van een of meer personages (wie? waarnaar? waarom?).
    B De camp-elementen illustreren dat een of meer personages zich afzetten tegen alles wat mainstream is (wie zet zich af? waartegen? waarom?).
    C Zowel A als B.
(Literaire)theorie

Camp- 1 zo lelijk, smakeloos, ouderwets dat het uiteindelijk toch weer mooi of interessant gevonden wordt en weer in de mode komt, syn. kitscherig.
[Van Dale] 

Mainstream- Mainstream (heersende stroming) is een term waarmee men activiteiten (bijvoorbeeld kunst- en muziekstromingen) aanduidt die voor een grote massa mensen interessant zijn en die ook overduidelijk aanwezig zijn in de maatschappij. Bij muziek wordt mainstream omschreven als middle of the road of FM-rock; bij films als blockbuster.
[Wikipedia]

Bronnen
  1. 'Leidmotief', in: Joke van Balen e.a., Basisboek literatuur, Groningen, Uitgeverij kleine Uil, 2009, p. 114
Gemaakt doorMarlies Schouwstra



BoekThomése, P.F., J. Kessels: the novel
NummerOpdracht N3/2
Niveau3
Studielast1 slu
Werkvormindividueel
Focusschrijver en personage
Je leert

reflecteren op de rol die Thomése in het verhaal speelt

Opdracht

In J. Kessels: the novel is iets bijzonders met P.F. Thomése aan de hand: hij is een personage in het verhaal en hij is ook de schrijver ervan. En daar drukt hij je ook nog een paar keer met je neus op. De vraag is: waarom doet hij dat? En wat schiet jij als lezer daarmee op?

A

  1. Noteer een voorbeeld uit de roman waarin P.F. Thomése alleen als personage optreedt.
  2. Noteer drie voorbeelden van situatie waarin Thomése er de aandacht op vestigt dat hij degene is die dit verhaal schrijft.
  3. Wat is het effect van deze manier van schrijven op jou als lezer? Kies de bewering waarmee je het het meest eens bent en licht je antwoord toe.
    A Ik raak ervan in de war.
    B Ik vind het zinloos.
    C Ik vind het origineel.
    D Ik vind het grappig.
    E Anders, namelijk ... 

B

Lees bron 1. Het is een recensie over Het bamischandaal, het vervolg op J. Kessels: the novel, maar veel van wat beweerd wordt is ook van toepassing op J. Kessels.

  1. In bron 1 staat: 'Steeds weer jongleert hij met de vraag of het personage Thomése in het boek en Thomése de schrijver wel één en dezelfde persoon zijn.' Welk antwoord geeft de recensent zelf op deze vraag?
  2. Vind je het belangrijk om te weten of Thomése-het-personage en Thomése-de-schrijver dezelfde persoon zijn? Kies uit:
    A Ja, want als je dat weet ga je het boek anders begrijpen.
    B Ja, want ik wil een boek gewoon helemaal snappen.
    C Nee, want ik had er eerst overheen gelezen en ik vind het ook niet interessant.
    D Nee, het was me wel opgevallen, maar voor het verhaal als geheel maakt het niet uit hoe het precies zit.
  3. Welk antwoord denk je dat de meeste N2-lezers zouden kiezen? En N4-lezers? En je docent? 
Bronnen
  1. Ezra de Haan, 'Het leuke van lelijke vrouwen is dat ze er altijd voor te porren zijn', op: www.literatuurplein.nl
Gemaakt doorMarlies Schouwstra




J. Kessels: the novel - Thomése, P.F.Niveau 3

J. Kessels: the novel

Auteur:Thomése, P.F.
Jaar uitgave:2009
Uitgeverij:Contact
Plaats:Amsterdam
Aantal pagina's:220
Genre:roadnovel
Tags:Duitsland, humor, muziek, schrijverschap, seks
 
Leerlingen
Docenten
  Zet in mijn boekenkast

Ook als luisterboek en eBook.

Deze pagina is voor het laatst bijgewerkt op 23 juli 2014.

 

Opdrachten

BoekThomése, P.F., J. Kessels: the novel
NummerOpdracht N4/2
Niveau4
Studielast2 à 3 slu
Werkvormindividueel of tweetal
Focusengagement
Je leert

over engagement

Opdracht

Deze opdracht kun je prima alleen maken. Als je de opdracht samen met een medeleerling maakt, lees je, steeds 'jullie' voor 'je'.

Waarschijnlijk heb je tijdens de literatuurlessen je docent wel eens horen zeggen dat 'echte literatuur een diepere laag of betekenis heeft': de roman vertelt een verhaal, maar door dat verhaal wordt méér overgebracht dan het verhaal alleen. De vraag is wat dat 'meer' in J. Kessels: the novel is. Is er eigenlijk wel 'meer'?
In deze opdracht ga je dieper op deze vraag in aan de hand van een analyse van de belangrijkste personages.

A

In J. Kessels: the novel draait het grootste deel van het verhaal om vier personen: P.F. Thomése, J. Kessels, Bertje en Boontje.
Je zou kunnen zeggen dat P.F. Thomése en J. Kessels bij elkaar horen en dat Bertje en Boontje bij elkaar horen. Een argument voor deze zienswijze ligt alleen al in de namen van de personages: twee van hen worden aangeduid met hun voorletter en achternaam; de andere twee als diminutief: Berend als Bertje en Perry Boone als Boontje.

  1. Noteer drie namen van mensen of dieren die jij aanspreekt met een 'verkleinvorm' van hun naam. Denk aan familieleden, vrienden, leraren, huisdieren etc.
  2. Wat druk je uit door die verkleinvorm? Kies voor elke naam die jij bij 1 hebt genoteerd uit:
    A dat die persoon (dat dier) kleiner is dan jij
    B dat je die persoon (dat dier) lief vindt
    C dat je op die persoon (dat dier) neerkijkt
    D anders, namelijk …
  3. Welk gevoel drukt P.F. Thomése uit door Berend Bertje te noemen en Perry Boone Boontje?

B

Deze personages kun je niet alleen in twee groepen verdelen op grond van hun naam, maar ook op grond van een aantal andere kenmerken.

  1. Vul het schema in. Op de puntjes vul je zelf iets in.
    N.B. In een paar gevallen geeft de roman wel informatie over het ene tweetal, maar niet over het andere. Vul bij het ontbreken van informatie in wat jij, op grond van wat je wél over hen weet, vindt passen bij de personages.
  2. Thomése heeft deze personages niet toevallig zo neergezet. Bedenk wat de reden zou kunnen zijn om Bertje en Boontje op deze manier af te schilderen. Je kunt vraag A2 herlezen om op ideeën te komen.

Schema

  P.F. Thomése en J. Kessels Bertje en Boontje
woonplaats    
kleding    
maatschappelijke status    
muzieksmaak    
huisvesting    
...    

 

C

In een interview zegt P.F. Thomése:
'Engagement wordt in Nederland vooral gezien als meedoen. Meedoen met een petitie, met een discussie. Dat gelul. Terwijl het engagement voor mij juist zit in het níét meedoen. Dat is mijn engagement. De taalnazi's van nu zijn de reclamejongens, de communicatiedeskundigen, de journalistieke napraters. Maar ook alle middelmatige schrijvers die de oneindige werkelijkheid versimpelen en versmallen tot een reeks voorgekakte standaardzinnen. Dat soort lui zijn mijn vijanden. Die moeten onthoofd worden door mijn prachtige, almachtige pen. Elk boek moet een aanval zijn op de clichés, moet wat ervoor geschreven is doen verbleken. Engagement is geen kwestie van onderwerp maar van stijl.'
[Uit: Jeroen Vullings, 'Alleen in zijn kamer - Profiel P.F. Thomése', op: www.vn.nl]

  1. Neem uit dit fragment twee (delen van) zinnen over die jij op een of andere manier kunt betrekken op J. Kessels: the novel.
  2. Leg bij beide uitspraken uit wat het verband met de roman is.

D

Op scholieren.com schreef N. van der Giessen:
'Ik had niet verwacht dat er zo veel schunnige prietpraat in zou zitten. Het onderwerp ging niet diep. […] De essentie van dit boek is denk ik om eens goed te lachen, wat meestal niet samen gaat met diepgang. Ik heb meerdere keren aan vrienden verteld wat voor grappig boek ik aan het lezen was. […] Dat dit literatuur was, vonden de meesten verbazingwekkend om te horen. Eerst begreep ik zelf ook niet waarom het op de lijst stond. Het heeft namelijk geen kenmerken van de standaard Nederlandse literatuur.'
Als het goed is, kun je nu op de opmerkingen van N. van der Giessen reageren.

Vind jij dat J. Kessels: the novel als 'echte' literatuur beschouwd moet worden? Licht je antwoord toe. Maak bij het beantwoorden van deze vraag gebruik van de antwoorden die je op eerdere vragen hebt gegeven.

Gemaakt doorMarlies Schouwstra



BoekThomése, P.F., J. Kessels: the novel
NummerOpdracht N4/2
Niveau4
Studielast3 slu
Werkvormindividueel of tweetal
Focusliteraire stroming: postmodernisme
Je leert

over postmodernisme

Opdracht

Dit is een uitdagende opdracht en vooral geschikt als je een ambitieuze lezer bent. Als je deze opdracht kunt maken, werk je op een hoog niveau!

Deze opdracht kun je prima alleen maken. Als je de opdracht samen met een medeleerling maakt, lees je, steeds 'jullie' voor 'je'.

Waarschijnlijk heb je tijdens de literatuurlessen je docent wel eens horen zeggen dat 'echte literatuur een diepere laag of betekenis heeft': de roman vertelt een verhaal, maar door dat verhaal wordt méér overgebracht dan het verhaal alleen. Daar is iets voor te zeggen, maar er zijn literaire werken die zich aan deze 'regel' lijken te onttrekken. Sommige van die  werken worden tot het postmodernisme gerekend.

Met postmodernisme wordt een brede tendens aangeduid, die niet alleen in literatuur voorkomt, maar ook in bijvoorbeeld architectuur en film. Het is een zeer ingewikkeld begrip en deskundigen zijn het er nog steeds niet over eens wat nu precies wel en niet postmodern genoemd kan worden.

Op Wikipedia wordt onder het lemma 'Postmoderne literatuur' P.F. Thomése genoemd als een van de Nederlandse schrijvers die postmodern zouden schrijven. Dat zegt op zich niet zoveel, want [a] het is moeilijk te beoordelen in hoeverre de informatie op Wikipedia juist is en [b] Thomése heeft een zeer gevarieerd oeuvre geschreven: als je niet beter zou weten, kun je je haast niet voorstellen dat de ingetogen roman Schaduwkind (over Thoméses jonggestorven dochtertje) geschreven is door dezelfde auteur als J. Kessels.
In deze opdracht leer je meer over het postmodernisme én reflecteer je op de vraag wat het oplevert als je J. Kessels beschouwt als postmoderne roman.

A

Bestudeer bron 1. Postmoderne theoretici doen uitspraken over een aantal belangrijke begrippen: taal, de relatie tussen taal en werkelijkheid, idealen en hoge en lage cultuur.
Kies in de onderstaande zinnen de juiste optie. Leg daarna in je eigen woorden uit wat de zin volgens jou betekent of geef een toelichting.
a. Taal is het structureringsprincipe van de werkelijkheid/dient ertoe de werkelijkheid te beschrijven.
b. De scheidslijn tussen taal en werkelijkheidmoet helder zijn/bestaan niet.
c. Postmodernisten geloven wel/niet in idealen.
d. Hoge en lage cultuur zijn in het postmodernisme wel/niet duidelijk van elkaar gescheiden.

B

Een aantal uitspraken uit bron 1 is overgenomen in de tabel. Noteer of je deze uitspraak in verband kunt brengen met J. Kessels, the novel. Indien dat het geval is, geef je in de laatste kolom een voorbeeld uit de roman.

Tabel

Uitspraak

Verband met J. Kessels?

Ja/nee 

Voorbeeld (indien van toepassing) 

De ludieke variant van het postmodernisme in de literatuur staat in het teken van de strijd van schrijvers en dichters tegen de hoge pretenties van het modernisme.    
Ze treden buiten vastliggende kaders van goede smaak (bijvoorbeeld door hun onderwerpkeuze).    
De postmodernist ervaart zijn wereld als ten diepste verscheurd en gefragmenteerd.     
Een essentieel verschil is […] dat het postmodernisme ook niet meer gelooft in het een leidend principe of ideaal waarop het bestaan is gefundeerd.    
Postmoderne literaire teksten (van het intellectualistische type) geven blijk van een extreem besef dat de mens leeft in een talig universum. […] 'Alles is tekst.'    
[Het is onmogelijk] een laatste conclusie over tekst en/of werkelijkheid te trekken.    
In het taaluniversum is alles al een keer gezegd en de kunstenaar moet niet trachten iets nieuws te zeggen. Het gevolg hiervan is het welbewust gebruikmaken van citaten en ontleningen van andere schrijvers.     
Postmoderne teksten kenmerken zich vaak door een overbewustzijn van hun kunstmatige karakter.    

  

C

Lees bron 2. Het is een recensie over Het bamischandaal, het vervolg op J. Kessels: the novel, maar veel van wat beweerd wordt is ook van toepassing op J. Kessels. Misschien ontdek je door het lezen van deze recensie aspecten van J. Kessels, die je eerder over het hoofd had gezien. Herlees wat je in de tabel hebt ingevuld en verbeter je antwoorden indien nodig.

D

  1. Je hebt ongetwijfeld enkele uitspraken uit bron 1 in verband kunnen brengen met J. Kessels: the novel. Maar is dat voldoende om J. Kessels een postmoderne roman te noemen? Licht je antwoord toe.
  2. Is jouw mening over J. Kessels door het maken van deze opdracht veranderd? Licht je antwoord toe.
  3. Kies de stelling waar jij het het meest mee eens bent en licht je antwoord toe.
    A Kennis over het postmodernisme heeft voor mij geen meerwaarde.
    B Als je niets over het postmodernisme weet, zie je belangrijke dingen in J. Kessels over het hoofd.
    C Het is handig om iets over het postmodernisme te weten, maar niet noodzakelijk.
Bronnen
  1. 'Alles is tekst: twee soorten postmodernisme', op: www.literatuurgeschiedenis.nl
  2. Ezra de Haan, 'Het leuke van lelijke vrouwen is dat ze er altijd voor te porren zijn', op: www.literatuurplein.nl
Gemaakt doorMarlies Schouwstra




J. Kessels: the novel - Thomése, P.F.Niveau 3

J. Kessels: the novel

Auteur:Thomése, P.F.
Jaar uitgave:2009
Uitgeverij:Contact
Plaats:Amsterdam
Aantal pagina's:220
Genre:roadnovel
Tags:Duitsland, humor, muziek, schrijverschap, seks
 
Leerlingen
Docenten
  Zet in mijn boekenkast

Ook als luisterboek en eBook.

Deze pagina is voor het laatst bijgewerkt op 23 juli 2014.

 

Opdrachten

Er zijn geen opdrachten gevonden voor dit niveau.
J. Kessels: the novel - Thomése, P.F.Niveau 3

J. Kessels: the novel

Auteur:Thomése, P.F.
Jaar uitgave:2009
Uitgeverij:Contact
Plaats:Amsterdam
Aantal pagina's:220
Genre:roadnovel
Tags:Duitsland, humor, muziek, schrijverschap, seks
 
Leerlingen
Docenten
  Zet in mijn boekenkast

Ook als luisterboek en eBook.

Deze pagina is voor het laatst bijgewerkt op 23 juli 2014.

 

Opdrachten

Er zijn geen opdrachten gevonden voor dit niveau.
J. Kessels: the novel - Thomése, P.F.Niveau 3

J. Kessels: the novel

Auteur:Thomése, P.F.
Jaar uitgave:2009
Uitgeverij:Contact
Plaats:Amsterdam
Aantal pagina's:220
Genre:roadnovel
Tags:Duitsland, humor, muziek, schrijverschap, seks
 
Leerlingen
Docenten
  Zet in mijn boekenkast

Ook als luisterboek en eBook.

Deze pagina is voor het laatst bijgewerkt op 23 juli 2014.

 

Introductie

P.F. Thomése (1958) is de auteur van een zeer gevarieerd oeuvre. Hij schrijft verhalen, essays, romans en novellen. Nationaal en internationaal brak bij door met de autobiografische novelle Schaduwkind (2003) over zijn jonggestorven dochtertje. Thomése schreef nog meer 'serieuze' werken zoals de historische roman Het zesde bedrijf (2004) enDe weldoener (2010). De vrolijke schelmenromans over J. Kessels zijn totaal anders.
Recensenten zijn het erover eens dat Thomése stilistisch veel in zijn mars heeft, maar over de rest lopen de meningen uiteen: liefhebbers van de meer ingetogen werken verafschuwen vaak de hilarische verwikkelingen en platte grappen in de 'lichtere' werken en 

J. Kessels, de hoofdpersoon uit J. Kessels: the novel, treedt voor het eerst als personages op in Greatest Hits (2000, verhalenbundel). Het bamischandaal, dat gelezen kan worden als vervolg op J. Kessels: the novel, verscheen in 2012.

Thomése ontving literaire prijzen voor ZuidlandSchaduwkind en  Grillroom Jeruzalem.

Inhoud

De schrijver P.F. Thomése, die zichzelf in deze roman niet alleen als schrijver opvoert, maar ook als personage, wordt gebeld door Bertje de Braaij. Als Thomése zich herinnert dat Bertje de broer is van B.B., borsten- en billenfeest en dochter van de plaatselijke cafetariahouder, is zijn interesse gewekt. Bertje wil dat Thomése, samen met J. Kessels, die Thomése eerder heeft opgevoerd in Greatest Hits, in Hamburg op zoek gaat naar Perry Boone. Gedrieën raken zij verstrikt in doldrieste verwikkelingen, die resulteren in de vondst van 'Boontje' én een lijk in de kofferbak van Kessels' Toyota Kamikaze. Het avontuur eindigt in het door Kessels zo verfoeide Breda, ten huize van Boone, zijn vrouw Birgit (B.B.) en hun dochter Priscilla, een exacte replica van B.B.

Moeilijkheid

Het taalgebruik in deze roman is nogal bloemrijk. Tal van metaforen worden gebruikt, hergebruikt en tot in de kleinste details uitgewerkt. Voor veel N2-lezers is dit lastig. Daar staat tegenover dat zowel de verwikkelingen als het taalgebruik onmiskenbaar grappig zijn, althans voor wie Thoméses gevoel voor humor deelt. Dat zijn vaker jongens dan meisjes. Interessant voor N3 is dat Thomése zichzelf zowel als schrijver als personage opvoert. Voor de N4-lezer is het interessant om zich te verdiepen in de eventuele aanwezigheid van engagement en postmodernistische tendensen in de roman.
Al met al een redelijk eenvoudig N3-boek, dat ook goed te doen is voor veel N2-lezers en waar ook voor N4-lezer nog voldoende aan te beleven valt.

Didactische en letterkundige analyse

Dimensies

Indicatoren

Toelichting | complicerende factoren

Algemene vereisten

Bereidheid De omvang (220 pp.) zal de meeste lezers niet afschrikken. De verwikkelingen volgen elkaar in hoog tempo op en de dialogen en vertellerstekst zijn grappig en met vaart geschreven. N2-lezers kunnen struikelen over het moeilijke taalgebruik.
  Interesses Gevoel voor humor is wel een vereiste. De roman zal, vanwege de typische jongenshumor, vooral jongens aanspreken. 
  Algemene kennis Er is sprake van extreme stereotypering van Duitsers, waarbij regelmatig naar WO II wordt verwezen. De meeste leerlingen kennen deze stereotypen en zullen ze herkennen.
  Specifieke literaire en culturele kennis De meeste leerlingen zullen niet uit zichzelf opmerken dat er verwezen wordt naar cultuuruitingen die door velen als 'camp' worden beschouwd (Duitse krimi's, de voetbalclub Sankt-Pauli, countrymuziek). 

Vertrouwdheid met literaire stijl

Vocabulaire Een behoorlijke uitdaging voor N2 en N3, ook doordat er soms verhaspeld Duits wordt gebruikt. Zie het voorbeeld onder 'Stijl'.
  Zinsconstructies Niet eenvoudig. Soms lange, ingebedde zinnen. Zie het voorbeeld onder Stijl. 
  Stijl

Veel uitgewerkte metaforen. Veel zaken worden niet expliciet benoemd; de lezer moet zijn hoofd er goed bij houden om de uitingen van de personages in de juiste context te kunnen plaatsen. Voorbeeld:
'Maar het kwartje was gevallen, met een klik trad het mechaniek in werking, en daar stond ik, vlak achter haar, terwijl zij haar zilveren kogels afvuurde op het zenuwstelsel van een gloednieuwe Bally 'Gold Rush' (mét de 'Mystery-Bonus'-punten die achteraf konden worden bijgeteld voor 'vrij spel'), maar ik zag alleen haar kont, die steeds naar mij toe deinde, met onmiskenbare (ik zeg het maar gewoon) neukbewegingen, dichterbij en dichterbij, ik kon/wilde geen kant meer op.'

Vertrouwdheid met literaire personages

Karakters  De belangrijkste karakters (P.F. Thomése, J. Kessels, Bertje en Boontje) worden nauwelijks uitgewerkt. De nadruk ligt dan ook eerder op de handeling en de sfeer.
  Aantal karakters Geen probleem. 
  Ontwikkeling van en verhouding tussen karakters De ontwikkeling van de personages is ondergeschikt aan de handeling. Interessant voor N4 is de wijze waarop Bertje en Boontje als vertegenwoordigers van het burgerdom tegenover Thomése en Kessels, twee moderne 'outlaws', worden geplaatst. 

Vertrouwdheid met literaire procedés

Spanning Er is eerder sprake van veel vaart dan van spanning in de traditionele zin van het woord. Natuurlijk wil de lezer weten hoe het lijk in de kofferbak is terechtgekomen, maar de wens om door te lezen wordt veeleer gewekt door de snelle opeenvolging van onverwachte wendingen en bizarre verwikkelingen.
  Chronologie Het verhaal wordt chronologisch verteld, maar is doorspekt met flashbacks. Deze zijn als zodanig duidelijk herkenbaar. Geen probleem. 
  Verhaallijn(en) Er is één verhaallijn, die gemakkelijk te volgen is. 
  Perspectief Ik-perspectief vanuit Thomése. N2-lezers zal het misschien niet opvallen dat Thomése als zowel personage én als schrijver optreedt: 'Het was dat J. Kessels: the novel op dat moment nog geschreven moest worden, anders had ik kunnen verwijzen naar Part One, hoofdstuk 8, blz. 40, waar hij op de achterbank… etc'. Interessant voor N4.
  Betekenis N2- en veel N3-lezers zullen J. Kessels lezen als een grappige 'roadnovel' (naar analogie van 'roadmovie') waarin het reizen zelf centraal staat. N4- lezers zullen zich mogelijk afvragen of J. Kessels meer is dan dat. Zij zullen echter moeite hebben waarin dat 'meer' dan is gelegen. Informatie over het postmodernisme kan de (gevorderde!) N4-lezer op het spoor zetten van het spel met fictie en werkelijkheid dat Thomése met de lezer speelt.

Relevante bronnen voor docenten

  Jeroen Vullings,  'Alleen in zijn kamer - Profiel P.F. Thomése', op: www.vn.nl

 

Geschreven door:

Marlies Schouwstra