Nederlands - 15 t/m 19 jaar

Het gym - Amatmoekrim, KarinNiveau 2

Het gym

Auteur:Amatmoekrim, Karin
Jaar uitgave:2011
Uitgeverij:Prometheus
Plaats:Amsterdam
Aantal pagina's:256
Genre:ontwikkelingsroman, satire, Young Adult
Tags:cultuurverschillen, identiteit, school
 
Leerlingen
Docenten
  Zet in mijn boekenkast

Deze pagina is voor het laatst bijgewerkt op 27 september 2013.

 

Over de auteur

Karin Amatmoekrim werd in 1976 geboren in Paramaribo. In 1981 emigreerde zij met haar moeder en broertje naar Nederland, waar zij ging wonen in IJmuiden en tien jaar later in Haarlem. Amatmoekrim volgde een gymnasiumopleiding en studeerde daarna moderne letterkunde. Vrijwel meteen na die studie, in 2004, verscheen haar eerste boek: Het knipperleven. Een grote doorbraak liet nog even op zich wachten, maar in 2011 kreeg ze veel complimenten van verschillende critici en veel aandacht in de pers voor haar vierde boek: Het gym, dat, waarschijnlijk niet geheel toevallig, gaat over een Surinaams meisje uit een plaats aan de Nederlandse kust die het gymnasium gaat doen. Het is dan ook geen wonder dat veel van de interviews die de schrijfster hield, gingen over haar eigen verleden en de vraag of zij haar opleiding net zo had ervaren als haar hoofdpersoon.
Bron: www.amatmoekrim.com

Inhoud

De twaalfjarige Sandra Spalburg woont met haar moeder en halfzusje in 'De Wijk', een vervallen, armoedig deel van een stad aan de kust. Sandra is een heel intelligent meisje en zij gaat daarom als enige kind uit De Wijk naar het chique gymnasium in het rijke dorp, een paar kilometer verderop. Die school blijkt voor haar een totaal andere wereld dan de wereld die ze tot nu gekend heeft: er zitten vrijwel alleen maar witte kinderen op, die ook vrijwel allemaal uit een welgesteld gezin komen. De kinderen praten heel anders dan zij, en ook over heel andere onderwerpen. Tegelijkertijd is Sandra, als enie gekleurd meisje in de klas, een bezienswaardigheid, en ze maakt dan ook snel vriendinnen. Toch blijft het voor haar moeilijk om de wereld van thuis en die van school te verenigen, helemaal als haar oude vriendinnen zich bezig gaan houden met zaken waar Sandra nog helemaal niet mee bezig is: baantjes, jongens, seks. En dan wordt ze ook nog eens verliefd op een jongen uit haar klas: de vriendelijke  kakker Dirk-Jan…

Leesaanwijzingen

Je zult waarschijnlijk geen moeite hebben om dit boek te lezen: het verhaal is geschreven in eenvoudige taal en het speelt zich voor een groot deel af in een wereld (de school) die je bekend zal voorkomen. Het kan zijn dat je het lastig vindt je in te leven in een brugklasser of dat je daardoor het idee hebt een kinderboek te lezen. Probeer daar overheen te stappen, want een kinderboek is het zeker niet: de kwesties die aan bod komen zijn ingewikkeld, ook al worden ze eenvoudig verteld.

Om over na te denken

Wie bepaalt wie jij bent? Jijzelf of je vrienden of je familie? Waarom willen mensen zo graag bij een groep horen? Kunnen mensen  met een heel andere achtergrond elkaar wel begrijpen? Wat is discriminatie eigenlijk?

Waardering

'Ik vond het op zich wel een leuk boek, en het laat ook wel goed de verschillen tussen twee culturen zien, maar het plot komt een beetje laat op; de eerste 150 pagina's zijn een soort van uitleg, en daarom is het niet echt spannend.
Emma, 3 vwo, op: www.scholieren.com

'Wat ook goed was, was de manier waarop je meegenomen werd met het verhaal. Omdat alles zo duidelijk was, las je makkelijker door het boek heen. Hierdoor kreeg je meer tijd en ruimte om na te denken over de dingen die in het verhaal werden verteld. In plaats van je te focussen op het begrijpen van het opgeschreven verhaal, kun je nu je focus leggen op het begrijpen van de thema's die naar voren kwamen.'
Ennie, 5 vwo, op: www.scholieren.com

'Het gym is niet alleen genadeloos, maar ook bijzonder grappig. [...] Het gym houdt allerlei groeperingen in de multiculturele samenleving een spiegel voor en laat zien hoe verwarrend het leven voor een kind in zo'n wereld kan zijn. Maar het verhaal wordt nergens zwaar. Dartel huppelt het voort en wat overblijft is vooral bewondering, voor de kleine Sandra met het pluizige haar, de platte borst en dikke kont, die absoluut niet zielig is.'
Grete Riemersma, recensent, in: de Volkskrant, 10 oktober 2011

Meer weten?

www.amatmoekrim.com | website van de schrijftster

Geschreven door:

Martijn Koek

Suggesties


Het gym - Amatmoekrim, KarinNiveau 2

Het gym

Auteur:Amatmoekrim, Karin
Jaar uitgave:2011
Uitgeverij:Prometheus
Plaats:Amsterdam
Aantal pagina's:256
Genre:ontwikkelingsroman, satire, Young Adult
Tags:cultuurverschillen, identiteit, school
 
Leerlingen
Docenten
  Zet in mijn boekenkast

Deze pagina is voor het laatst bijgewerkt op 27 september 2013.

 

Opdrachten

BoekAmatmoekrim, Karin, Het gym
NummerN1/1
Niveau1
Studielast1 slu
Werkvormindividueel
Focusspanning
Je leert

hoe spanning in een verhaal ontstaat.

Opdracht

A

Antwoord snel: vind je Het gym een spannend boek?

B

Spanning ontstaat onder andere wanneer je op een bepaalde vraag nog geen antwoord hebt. Denk maar aan het dagelijks leven: wat heb ik voor mijn wiskundeproefwerk? Zal het Nederlands Elftal vanavond winnen? Is … verliefd op mij? Als je dit soort vragen wel eens aan jezelf hebt gesteld, dan weet je ongeveer welk gevoel je daarbij hebt: je wilt het antwoord (heel) graag weten en tegelijkertijd ben je er een beetje bang voor. Schrijvers gebruiken dit. Ze zorgen er vaak voor dat de lezer op bepaalde antwoorden pas heel laat antwoord krijgt, zodat het verhaal spannend wordt. Denk maar aan vragen als: wie heeft … vermoord? En: krijgen ze elkaar?

  1. In hoofdstuk XXIII van Het gym gaat Sandra voor het eerst naar een schoolfeest, vlak voor de kerstvakantie.  Lees de uitleg over spanning hierboven nog eens goed en geef dan antwoord op de volgende drie vragen.
    a. Is een eerste brugklasfeest spannend voor een brugklasser? Ja/nee, want…
    b. Is een eerste brugklasfeest spannend voor jou? Ja/nee, want….
    c. Kan lezen over een eerste brugklasfeest spannend zijn voor jou? Ja/nee, want…
  2. Lees hoofdstuk XXIII van Het gym nog eens.
  3. Welke vragen heeft Sandra allemaal voorafgaand aan en tijdens het feest? Vul tabel 1 in.
  4. Welke vraag heeft de lezer (jij dus) vooral tijdens het lezen van hoofdstuk XXIII? Formuleer zelf een vraag of kies uit de vragen in tabel 1. Wordt die vraag in hoofdstuk XXIII beantwoord?

C

  1. Kijk nog eens goed naar tabel 1 en je antwoord op vraag 4. Zou je nu nog steeds helemaal hetzelfde antwoord geven op de vragen A en vraag 1 van opdracht B? Geef bij elk van de vier antwoorden aan of dat zo is. Gebruik hiervoor tabel 2.
  2. Sandra's vriendin Chantal beleeft ook het een en ander met jongens. Zou zij zich in die situaties dezelfde dingen afvragen als Sandra doet bij Dirk-Jan? (zie tabel 1). Kies uit: ja/nee/dat kun je niet weten en licht je antwoord toe.

D

Je krijgt van de uitgever de opdracht om een tekstje te schrijven voor achterop het boek (een flaptekst). De bedoeling van het tekstje is lezers te verleiden het boek te gaan lezen. De uitgever wil graag dat jij iets schrijft over wat dit boek spannend maakt. Schrijf deze flaptekst van maximaal 40 woorden.

Tabel 1

Vraag 

Bladzijde

Antwoord

Bladzijde

Wat doe ik aan? 119 spijkerbroek en T-shirt 119
Ben ik eerlijk over wat ik vind van de kleren van mijn vriendinnen? 119 nee  119
Is het wel een goed idee dat ik lippenstift op heb? 120 ja  120
Is Dirk-Jan op het feest? 121    
Lacht Dirk-Jan naar me? 121    
Zal ik weglopen of blijven staan? 123    
Kan ik wel in het midden van de vloer met hem gaan dansen? 124    
Gaan we zoenen? 124    
Vindt Dirk-Jan met echt leuk? 125    
Laat ik me door Dirk-Jan thuisbrengen?  127    
Hoeveel zal ik over mezelf en mijn vriendinnen vertellen? 127    
Was het een leuk feest? 131    

 

Tabel 2

Vraag

Mijn oorspronkelijke antwoord klopt nog steeds/klopt niet meer helemaal /klopt helemaal niet meer  Ik denk dat dat komt door… 
Is Het gym een spannend boek?    
Is een eerste brugklasfeest spannend voor een brugklasser?    
Is een eerste brugklasfeest spannend voor mij?    
Is lezen over een eerste brugklasfeest spannend voor mij?    

 

Gemaakt doorMartijn Koek



BoekAmatmoekrim, Karin, Het gym
NummerN1/2
Niveau1
Studielast1 slu
Werkvormindividueel
Focuspersonages
Je leert

reflecteren op verschillen en overeenkomsten tussen jouzelf en personages in het boek.

Opdracht

A

Deze twee opdrachten maak je voordat je het boek gaat lezen.

  1. Schrijf in vijf minuten op welke eigenschappen jij belangrijk vindt in een goede vriend/vriendin. Let goed op de tijd, gebruik een stopwatch: denk en schrijf niet langer, maar ook niet korter dan vijf minuten.
  2. Maak een top 5 van de eigenschappen die je zojuist hebt opgeschreven: de allerbelangrijkste eigenschap zet je op de eerste plaats, de op een na belangrijkste op plek twee, enzovoort.

B

Deze opdracht maak je nadat je het boek gelezen hebt.

  1. In tabel 1 vind je de vriendinnen van Sandra. Zie je de eigenschappen uit jouw top 5 bij hen terug? Vul de tabel verder in.
  2. Wie vind jij Sandra's beste vriendin? Waarom?

C

  1. Stond 'zelfde achtergrond/milieu als ik' in jouw top 5? Zo ja: waarom? Zo nee: vind je nu je Het gym hebt gelezen dat die erbij hoort?
  2. Stond 'ongeveer even intelligent als ik' in jouw top 5? Zo ja: waarom? Zo nee: vind je nu je Het gym hebt gelezen dat die erbij hoort?

D

Kijk nog eens naar wat je hebt opgeschreven bij vraag 1 van opdracht A en voeg daar eventueel - als je het nog niet had - 'zelfde achtergrond/milieu' en 'ongeveer even intelligent als ik' aan toe. Maak nu een nieuwe top 5, maar nu verplaats je je in Sandra: hoe zou haar top 5 eruit zien? Leg je keuze kort uit.

Tabel 1

Vriend(in)

Heeft de volgende top-5-eigenschappen:

Korte uitleg; verwijs naar het verhaal

Tanya    
Chantal    
Mirte    
Renske    
Nienke    
Jojanneke    
Sandra zelf    
Voeg hier eventueel zelf nogiemand toe:    

  

Gemaakt doorMartijn Koek




Het gym - Amatmoekrim, KarinNiveau 2

Het gym

Auteur:Amatmoekrim, Karin
Jaar uitgave:2011
Uitgeverij:Prometheus
Plaats:Amsterdam
Aantal pagina's:256
Genre:ontwikkelingsroman, satire, Young Adult
Tags:cultuurverschillen, identiteit, school
 
Leerlingen
Docenten
  Zet in mijn boekenkast

Deze pagina is voor het laatst bijgewerkt op 27 september 2013.

 

Opdrachten

BoekAmatmoekrim, Karin, Het gym
NummerN2/1
Niveau2
Studielast1 slu
Werkvormtweetal of individueel
Focusbetekenis
Je leert

reflecteren op de vraag waar de roman eigenlijk over gaat.

Opdracht

A

Hoe belangrijk is het onderwerp discriminatie voor jullie? Geef een cijfer van 1 tot 5, waarbij 1 'totaal niet belangrijk' betekent en 5 'heel erg belangrijk'. Licht jullie cijfer toe.

B

Sinds 2011 bestaat er een app waarmee je discriminatie kunt melden. Informatie daarover vind je in bron 1. Lees die bron.

  1. Stel je voor dat Sandra beschikking had gehad over die app en er gebruik van had gemaakt. Op welke momenten had zij dat dan kunnen doen, volgens jullie? Vul tabel 1 in.
  2. De app vraagt ook om een foto als bewijs. Bij hoeveel van de meldingen die jullie bij de vorige vraag hebben opgeschreven kun je een foto maken? Maak die foto's dan ook en voeg ze toe als bewijs.

C

  1. Bij discriminatie kunnen vooroordelen een rol spelen. In het woordenboek wordt het begrip vooroordeel als volgt omschreven als  'mening die je hebt over een zaak of persoon die je niet goed kent'. Wat is dus het verschil tussen het hebben van een vooroordeel en discrimineren?
  2. Op p. 204 zit Sandra met koffie en een koekje aan tafel bij de ouders van Chantal. Vooral vader Piet maakt de hele tijd negatieve opmerkingen over buitenlanders. Dan zegt Chantals moeder plots: 'Hij heb het niet over jou, hoor. Dat weet je wel, toch? Jij bent anders als hun. Jij en je ma zijn geen echte buitenlanders.'
    Is dit nu een voorbeeld van discriminatie of van het hebben van vooroordelen? Of van beide of juist geen van beide? Licht jullie antwoord toe.
  3. Kun je van vooroordelen ook een foto maken? Waarom wel/niet?

D

  1. Het gym speelt zich voornamelijk af in De Wijk en op het gymnasium. Op welke plek zijn de meeste vooroordelen?
  2. Op welke plek wordt het meest gediscrimineerd?
  3. Kies uit en licht toe:
    a. Het gym is vooral een boek over discriminatie.
    b. Het gym is vooral een boek  over vooroordelen 
    c. Het gym is een boek over discriminatie én voordelen
    d. Het gym gaat helemaal niet over discriminatie en/of vooroordelen 

Tabel 1

Soort discriminatie

Melding(en) van Sandra; beschrijf de gebeurtenis

Paginanummers

man/vrouw    
godsdients/levensovertuiging    
etnische afkomst    
seksualiteit    
afkomst    
handicap, ziekte    
handicap, ziekte    
overige, namelijk    

 

Bronnen
  1. 'App voor melden discriminatie', op: www.rijksoverheid.nl 
Gemaakt doorMartijn Koek



BoekAmatmoekrim, Karin, Het gym
NummerN2/2
Niveau2
Studielast1 slu
Werkvormindividueel
Focusgenre
Je leert

een genre herkennen en beoordelen.

Opdracht

A

  1. Op bladzijde 235 trapt Sandra Bart Willink hard in zijn kruis. Welk van de onderstaande reacties komt het dichtst in de buurt bij wat je voelde toen je dat las?
    a. Net goed!
    b. Hè? Waar slaat dit nu weer op?
    c. Nee! Doe dat toch niet!
    d. Nog een keer, nog een keer!
  2. Licht je keuze bij 1 kort toe.

B

Wraakverhalen zijn zeer populair. Je ziet ze terug in boeken, films en computerspellen. Zo'n verhaal gaat meestal als volgt:
1. aan het begin overkomt de hoofdpersoon iets ergs;
2. al snel wordt duidelijk wie dat erge gedaan heeft;
3. die persoon is vaak een overduidelijk slecht mens;
 
4. de hoofdpersoon bedenkt een wraakplan;
5. vaak mislukt dat plan eerst;
6. uiteindelijk pakt de hoofdpersoon de slechterik terug, op een manier die verwijst naar wat de slechterik de hoofdpersoon heeft aangedaan.

  1. Is Het gym zo'n typisch wraakverhaal? Vul tabel 1 in om daar achter te komen.
  2. Kies de juiste omschrijving en leg je keuze uit:
    a. Het gym is een typisch wraakverhaal.
    b. In Het gym is wraak, naast andere dingen, ook belangrijk.
    c. In Het gym wordt wraak op een originele manier beschreven

C

Bioscooppubliek kan zelfs gaan juichen als de held van de film uiteindelijk wraak neemt, maar psychologen zeggen juist vaak dat wraak nemen helemaal niet goed voor je is. Bron 1 is een artikel over wraak nemen, dat begint met te zeggen dat de beste wraak eigenlijk géén wraak nemen is. Lees de vetgedrukte inleiding van dit artikel.

  1. Stel dat Sandra de inleiding op dit artikel gelezen had, en haar wraak op Bart Willink niet had uitgevoerd.
    a. Dan was Het gym een leuker boek geweest. Ja/nee, want…
    b. Dan was Het gym een origineler boek geweest. Ja/nee, want…
    c. Dat was beter geweest voor Sandra. Ja/nee, want..
    d. Dan had de lezer meer van Het gym kunnen leren. Ja/nee, want…

D

Kijk nog eens terug naar je antwoorden bij opdracht A. Vind je dat je je moet schamen voor je reactie op Sandra's wraakactie? Kies uit ja/nee/een beetje en licht je antwoord toe. 

Tabel 1

Kenmerk wraakverhaal

Komt voor in Het gym.

Ja/nee

Bij 'ja': namelijk op dit moment in het verhaal:

De hoofdpersoon overkomt iets ergs       
Het is duidelijk wie het heeft gedaan.    
Die persoon is overduidelijk slecht.    
De hoofdpersoon bedenkt een plan om wraak te nemen.    
Het plan mislukt.    
De hoofdpersoon pakt slechterik terug.    
De manier van wraak lijkt op wat de slechterik de hoofdpersoon heeft aangedaan.      

 

Bronnen
  1. 'Bitterzoete wraak', op: www.mens-en-samenleving.infonu.nl
Gemaakt doorMartijn Koek




Het gym - Amatmoekrim, KarinNiveau 2

Het gym

Auteur:Amatmoekrim, Karin
Jaar uitgave:2011
Uitgeverij:Prometheus
Plaats:Amsterdam
Aantal pagina's:256
Genre:ontwikkelingsroman, satire, Young Adult
Tags:cultuurverschillen, identiteit, school
 
Leerlingen
Docenten
  Zet in mijn boekenkast

Deze pagina is voor het laatst bijgewerkt op 27 september 2013.

 

Opdrachten

BoekAmatmoekrim, Karin, Het gym
NummerN3/1
Niveau3
Studielast1 slu
Werkvormindividueel
Focusmotto
Je leert

reflecteren op de relatie tussen het motto, het verhaal en de betekenis van het verhaal.

Opdracht

A

  1. Hoeveel spiegels zijn er bij jou thuis?
  2. Stel je voor: een vreemd natuurverschijnsel laat alle spiegels zwart worden. Hoe erg zou je dat vinden? Waarom?

B         

  1. Het gym heeft een motto, een citaat uit een eerder gepubliceerde tekst. Het komt uit een gedicht van Menno Wigman en luidt: 'Jugend, Jugend. Nicht zu haben. Ik las dat in het Paradijs geen spiegels waren.' Je kunt eigenlijk wel zeker weten dat een motto iets te maken heeft met de betekenis van een verhaal. Hoe komt dat?
  2. Het tweede deel van het motto is nogal negatief over spiegels. Op de mooist denkbare plek zijn er immers geen spiegels. Hoeveel negatieve kanten van spiegels kun jij noemen? Noem ze hier.

C

  1. In taal wordt niet alles altijd letterlijk bedoeld. Als iemand op een boze toon het volgende tegen je zegt: 'Zeg, kijk jij wel eens in de spiegel?!' zul je waarschijnlijk ruzie krijgen als je antwoordt: 'Ja hoor, elke dag een paar keer.' Wat je gesprekspartner met zijn opmerking bedoelde was namelijk zeer waarschijnlijk iets als: 'Wees eens wat kritischer op jezelf!' Wat betekent het dus als iemand figuurlijk juist veel in de spiegel kijkt?
  2. Komt 'in de spiegel kijken' in Het gym vooral letterlijk voor, of figuurlijk?
  3. Over welk personage gaat het idee dat in het paradijs geen spiegels zijn, vooral, denk je? Waarom?

D

  1. Het eerste deel van het motto verwijst naar de jeugd. Kijken jongeren letterlijk vaker in de spiegel dan volwassenen, denk je? En figuurlijk?
  2. Kijk nog eens naar je antwoorden op de vragen van opdracht A. Zou Karin Amatmoekrim vinden dat jij al je spiegels uit huis moet halen? Leg uit waarom wel/niet.

 

Gemaakt doorMartijn Koek



BoekAmatmoekrim, Karin, Het gym
NummerN3/2
Niveau3
Studielast1 slu
Werkvormindividueel
Focusopen einde
Je leert

reflecteren op de vraag waarom een schrijver zijn verhaal open eindigt.

Opdracht

A

  1. Veel lezers hebben een hekel aan een zogenaamd 'open einde': het verhaal stopt, maar nog lang niet alle problemen zijn opgelost. Hoe zit dat met jou? Wat vind jij van open eindes?
  2. Waarom zouden mensen een hekel hebben aan een open einde, denk je? Bedenk minimaal twee redenen.

B

  1. Ook Het gym heeft een open einde. Dat betekent dus dat er een aantal problemen onopgelost blijven. Vul tabel 1 in.
  2. Wat is volgens jou het belangrijkste onopgeloste probleem aan het einde van Het gym?

C

  1. Waarom zou een schrijver kiezen voor een open einde? Hier zijn een aantal mogelijke redenen:
    a. De schrijver had geen inspiratie meer.
    b. De schrijver wil een vervolgdeel schrijven.
    c. De schrijver wil dat je zelf gaat nadenken over het vervolg.
    d. Kun je dit lijstje nog aanvullen?
  2. Welk van deze redenen vind je het best van toepassing op Het gym? Licht je antwoord toe en baseer je daarbij op je antwoorden op vraag 3 en 4.

D

Het gym had ook op een andere manier open kunnen eindigen. Stel je voor dat de schrijfster gestopt was voor het laatste hoofdstuk, dus na de ruzie met Dirk-Jan. Wat was dan het gevolg voor het boek geweest? Omcirkel steeds het juiste antwoord en vul aan met uitleg:
a. Dan was het een positiever einde geweest. Ja/nee, want
b. Dan was het een minder open einde geweest. Ja/nee, want
c. Dan was het een beter boek geweest. Ja/nee, want
d. Dan had je meer moeten nadenken over het boek. Ja/nee, want
e. Dan had het er meer op geleken dat de schrijfster geen inspiratie meer had. Ja/nee, want
f. Dan was het waarschijnlijker geweest dat er nog een vervolg komt. Ja/nee, want

Tabel 1

Probleem van Sandra

Opgelost / niet opgelost aan het einde

Uitleg (verwijs naar het verhaal)

Angst voor Bart Willink    
Verliefdheid op Dirk-Jan    
Situatie thuis (met ouders)     
Of Sandra het gym wel aan kan    
Dat Sandra zich anders voelt dan haar klasgenoten    
Hoe Sandra om moet gaan met twee heel verschillende vriendinnengroepen      
Vul hier nog een probleem in dat je zelf hebt ontdekt:    

 

Gemaakt doorMartijn Koek




Het gym - Amatmoekrim, KarinNiveau 2

Het gym

Auteur:Amatmoekrim, Karin
Jaar uitgave:2011
Uitgeverij:Prometheus
Plaats:Amsterdam
Aantal pagina's:256
Genre:ontwikkelingsroman, satire, Young Adult
Tags:cultuurverschillen, identiteit, school
 
Leerlingen
Docenten
  Zet in mijn boekenkast

Deze pagina is voor het laatst bijgewerkt op 27 september 2013.

 

Opdrachten

Er zijn geen opdrachten gevonden voor dit niveau.
Het gym - Amatmoekrim, KarinNiveau 2

Het gym

Auteur:Amatmoekrim, Karin
Jaar uitgave:2011
Uitgeverij:Prometheus
Plaats:Amsterdam
Aantal pagina's:256
Genre:ontwikkelingsroman, satire, Young Adult
Tags:cultuurverschillen, identiteit, school
 
Leerlingen
Docenten
  Zet in mijn boekenkast

Deze pagina is voor het laatst bijgewerkt op 27 september 2013.

 

Opdrachten

Er zijn geen opdrachten gevonden voor dit niveau.
Het gym - Amatmoekrim, KarinNiveau 2

Het gym

Auteur:Amatmoekrim, Karin
Jaar uitgave:2011
Uitgeverij:Prometheus
Plaats:Amsterdam
Aantal pagina's:256
Genre:ontwikkelingsroman, satire, Young Adult
Tags:cultuurverschillen, identiteit, school
 
Leerlingen
Docenten
  Zet in mijn boekenkast

Deze pagina is voor het laatst bijgewerkt op 27 september 2013.

 

Opdrachten

Er zijn geen opdrachten gevonden voor dit niveau.
Het gym - Amatmoekrim, KarinNiveau 2

Het gym

Auteur:Amatmoekrim, Karin
Jaar uitgave:2011
Uitgeverij:Prometheus
Plaats:Amsterdam
Aantal pagina's:256
Genre:ontwikkelingsroman, satire, Young Adult
Tags:cultuurverschillen, identiteit, school
 
Leerlingen
Docenten
  Zet in mijn boekenkast

Deze pagina is voor het laatst bijgewerkt op 27 september 2013.

 

Introductie

De in 1976 in Paramaribo geboren schrijfster Karin Amatmoekrim emigreerde in 1981 naar IJmuiden, samen met haar moeder en haar broertje. Ze volgde het gymnasium en studeerde moderne letterkunde waarna zij al snel debuteerde als schrijver. De eerste vier romans die ze geschreven heeft, zijn te verdelen in twee categorieën. Haar debuutroman en haar derde boek staan ogenschijnlijk los van haar persoonlijke geschiedenis of culturele achtergrond. Ze gaan over algemene thema's als eenzaamheid, dood en identiteit. De andere twee boeken, Wanneer wij samen zijn en Het gym wortelen duidelijk wel in haar afkomst. Bij Het gym is dat misschien wel het duidelijkst. Net als de hoofdpersoon uit dit boek groeide Amatmoekrim op in een Nederlandse plaats aan de kust en volgde zij een gymnasiumopleiding. Toch gaan ook deze twee boeken van haar in diepere zin over identiteit en de rol die anderen in de vorming daarvan spelen.
Het gym was Amatmoekrims doorbraak naar een groter publiek en werd zeer positief gerecenseerd in zowel de Volkskrant, het NRC als Vrij Nederland.

Inhoud

Leeswaarschuwing: onderstaande tekst bevat details over de inhoud en/of de afloop van het verhaal.

De twaalfjarige Sandra Spalburg woont met haar moeder en halfzusje in 'De Wijk', een vervallen, armoedig deel van een stad aan de kust. Sandra is een heel intelligent meisje en zij gaat daarom als enig kind uit De Wijk naar het chique gymnasium in het rijke dorp, een paar kilometer verderop. Die school blijkt voor haar een totaal andere wereld dan de wereld die ze tot nu gekend heeft: er zitten vrijwel alleen maar witte kinderen op, die ook vrijwel allemaal uit een welgesteld gezin komen. De kinderen praten heel anders dan zij, en ook over heel andere onderwerpen. Tegelijkertijd is Sandra, als enig gekleurd kind in de klas, een bezienswaardigheid, en ze maakt dan ook snel vriendinnen. Toch blijft het voor haar moeilijk om de wereld van thuis en die van school te verenigen, helemaal als haar oude vriendinnen zich bezig gaan houden met zaken waar Sandra nog helemaal niet mee bezig is: baantjes, jongens, seks. En dan wordt ze ook nog eens verliefd op een jongen uit haar klas: de vriendelijke  kakker Dirk-Jan. Sandra probeert de wereld van thuis en die van school van elkaar gecheiden te houden, maar dat is moeilijk omdat bijvoorbeeld haar vriendinnen op school regelmatig vragen of ze eens langs mogen komen. Als ze op school voortdurend uitgedaagd wordt door de provocerende Bart Willink (die haar aanvalt op haar milieu en etnische afkomst), krijgt ze het echt moeilijk. Na enige tips van een nogal rauwe vriendin uit De Wijk neemt ze wraak op Bart door hem tijdens de les hard in het kruis te trappen. Tot haar verbazing krijgt zij geen straf, maar wordt Bart tot het eind van het schooljaar geschorst. Met haar verliefdheid weet ze intussen niet goed raad en als Dirk-Jan aan het eind van het schooljaar aanbiedt om haar naar huis te brengen, wordt ze plotseling kwaad op hem en scheldt ze hem uit. Ter afsluiting van het schooljaar gaat ze voor het eerst naar een hockeyfeest waar ze uiteindelijk voor het eerst zoent met een jongen die ze helemaal niet kent, en die verlekkerd naar haar borsten staart. Glimlachend fietst ze weg.

Moeilijkheid

Het gym is op zichzelf een voor alle niveaus eenvoudig te lezen boek. Taalgebruik en structuur zijn helder en zullen weinig vragen oproepen. De moeilijkheid voor N1-lezers is vooral de omvang van de roman, gecombineerd met een gebrek aan echte spanning en snelle actie. Ook de leeftijd (twaalf jaar) van de hoofdfiguur kan een struikelblok voor deze lezers zijn. Tegelijkertijd biedt het boek genoeg uitdaging voor dit niveau, zeker voor lezers met interesse in de onderwerpen die in de roman aan bod komen. Het kan N1-lezers op een andere manier doen nadenken over zaken als vriendschap en hun ook een succeservaring geven doordat ze vrij gemakkelijk door een roman van redelijke omvang zijn gegaan. Voor N2-lezers heeft de roman nauwelijks struikelblokken, of het moet het tekort aan actie zijn. Uitdaging voor deze leerling is het nadenken over discriminatie en opgroeien. Voor N3-lezers is deze roman zo eenvoudig te lezen dat een ander soort mogelijk struikelblok ontstaat: deze lezers zouden Het gym als te kinderachtig kunnen ervaren. Als ze daar doorheen lezen, kunnen zij wel bevrediging vinden in het nadenken over identiteit en het duiden van de maatschappijkritiek. Het gym is dus vooral interessant op het niveau van de betekenistoekenning en is didactisch aantrekkelijk omdat het voor alle niveaus echt eenvoudig te lezen is.

Didactische en letterkundige analyse

Dimensies

Descriptoren

Toelichting | complicerende factoren

Algemene vereisten

Bereidheid Voor een N1-leerling is dit een behoorlijk dik boek; het heldere en nauwelijks vragen oproepende begin compenseert dat wel enigszins. 
  Interesses Lezers die graag lezen over het schoolse leven komen aan hun trekken. Ook lezers die geïnteresseerd zijn in verhalen over opgroeien, discriminatie en klassenverschillen worden op hun wenken bediend. 
  Algemene kennis De wereld die beschreven wordt, zal herkenbaar zijn voor de meeste lezers en is anders zo duidelijk beschreven en uitgelegd dat lezers van alle niveaus het verhaal zonder meer zullen kunnen volgen. 
  Specifieke literaire of culturele kennis Er is geen specifieke literaire kennis nodig om het verhaal te kunnen volgen.  Hooguit is het zo dat veel  lezers van N1 tot en met 3 sommige grapjes zullen missen, omdat ze nog geen brede kennis hebben van verhalen zoals Faust.

Vertrouwdheid met literaire stijl

Vocabulaire Het woordgebruik van Amoetmakrim zal geen enkele lezer voor problemen stellen.  
  Zinsconstructies De zinnen zijn nergens erg lang of ingewikkeld. 
  Stijl Amoetmakrim wisselt beschrijvingen, gedachten en dialogen soepel af. Deze stijl zal geen leerling problemen opleveren.

Vertrouwdheid met literaire procedés

Spanning Er gebeurt best veel in het boek, maar de actie is nergens heel erg spannend. Dit kan voor een ongemotiveerde N1-lezer een struikelblok vormen. N2- en N3-lezers zullen wellicht iets meer spanning ervaren, omdat zij Sandra's mogelijke problemen eerder aan zien komen  dan de hoofdpersoon zelf. 
  Chronologie Het verhaal wordt chronologisch verteld. Grote tijdsprongen en flashbacks zijn er niet. Voor N1- en N2-lezers is dat erg prettig. Een N3-lezer zou het verhaal hierom wel eens als te eenvoudig/kinderlijk kunnen ervaren.
  Verhaallijn(en) De goed te volgen rode draad wordt gevormd door Sandra's ervaringen in de brugklas. Vertakkingen van het hoofdverhaal zijn het verhaal rond Sandra's vader en moeder en de ontwikkeling van de vriendinnen, met name Chantal. Voor een N1-leerling zal het wellicht moeilijk zijn om de zijverhalen te duiden, maar de structuur waarin ze worden aangeboden is zo eenvoudig, dat ze er niet verward door zullen raken. Voor N2-lezers is het een echte uitdaging om de relatie tussen het hoofdverhaal en de zijverhalen te duiden. Voor N3-lezers zal de 'puzzel' eenvoudig bevredigend op te lossen zijn.
  Perspectief De vertelsituatie is personaal, met een zij-perspectief. Dit geeft net iets meer afstand tussen de lezer en het personage/het verhaal, ook al omdat Sandra niet een zeer uitgesproken personage is. Voor een N1-lezer kan dit de identificatie enigszins frustreren, zeker in combinatie met de leeftijd van de hoofdpersoon. Voor N2-lezers is het een fikse uitdaging na te denken over de keuze van het perspectief.
  Betekenis Een leerling die geïnteresseerd is in de onderwerpen waar dit boek over gaat, zal nauwelijks moeite hebben om betekenis te vinden in dit boek. Tegelijkertijd biedt het boek juist op dit vlak uitdaging voor alle drie de relevante niveaus. N1-lezers zullen het boek gemakkelijk kunnen lezen als een verhaal over vriendschap en uitdaging vinden in de vragen of zij zelf ook op die manier vrienden zouden (kunnen) maken en wat een echte vriend(in) nu is. N2-leerlingen zullen het boek kunnen lezen als een verhaal over discriminatie en klassenverschillen, waarbij het voor hen een flinke uitdaging is om die onderwerpen in verband te brengen met de personages. Voor N3-lezers is het boek waarschijnlijk een coming of age-roman, een verhaal over de ontwikkeling van identiteit.

Vertrouwdheid met liteaire personages

Karakters Alleen Sandra is een uitgewerkt karakter met ogenschijnlijke tegenstrijdigheden. De bijfiguren zijn alle types. Voor N1-leerlingen en N2-leerlingen helpt dit om gemakkelijk door het boek te komen, maar het biedt hen ook een uitdaging - in hoeverre zijn de beschreven personages realistisch? Voor N3 biedt het boek hier ook een uitdaging, doordat het uitnodigt om een relatie te leggen tussen de uitwerking van de karakters en het gekozen perspectief.
  Aantal karakters Het boek kent een hoofdpersonage en zo'n negen belangrijke bijfiguren. Dat aantal is op zich aan de hoge kant voor een N1-leerling,  maar elk personage heeft dermate onderscheidende kenmerken en karaktertrekken en wordt bovendien in het verhaal telkens met zijn naam geïntroduceerd, dat ook N1-lezers de draad niet kwijt zullen raken.
  Ontwikkeling van de karakters Alleen Sandra ontwikkelt zich. Voor de lezers van de relevante niveaus zal het moeilijk zijn die ontwikkeling te zien en te duiden, omdat het verhaal eindigt met een open einde, zodat de precieze richting waarin Sandra zich beweegt niet expliciet gemaakt wordt. Een uitdaging voor deze lezers om daar over na te denken.

  

Geschreven door:

Martijn Koek